Powróćmy do metod sokratejskich, opartych na rozmowie. Wymiana zdań i cierpliwość, której ten proces wymaga, to wyzwanie dla nauczyciela. Jak sprawić, by uczeń chciał się podzielić swą myślą?
W jaki sposób sprawdzić, czy uczniowie potrafią samodzielnie wyszukać informacje? Jak poznać ich zdanie na dany temat? Oczywiście można poświęcić kilkanaście minut każdej lekcji na przepytywanie, jednak pozyskanie informacji w ten sposób od wszystkich uczniów w klasie zajęłoby… półtorej miesiąca. Można przeprowadzić szybką kartkówkę, quiz, test, ale w ten sposób zbadamy wyłącznie wiedzę, a nie umiejętności. Co z tworzeniem spójnej wypowiedzi, modulacją głosu, elementami perswazji stosowanymi przecież powszechnie w wypowiedziach, argumentacją, doborem dowodów, kompozycją?
Do sprawdzenia tych umiejętności potrzebne jest narzędzie, dzięki któremu można posłuchać ucznia, a w szczególności zobaczyć go w żywej realizacji komunikatu, włącznie z mimiką, gestykulacją, artykulacją, nie poświęcając na ten cel kilkunastu minut lekcji. Nie wystarczy jednak posłuchać, co uczeń ma do powiedzenia na dany temat, i zobaczyć, w jaki sposób to mówi. Ważne jest też późniejsze kształtowanie umiejętności młodego człowieka, co zaistnieć może wyłącznie w bezpiecznej przestrzeni wymiany myśli, podczas wspólnego omawiania mocnych i słabych stron. Nie ma na to miejsca podczas lekcji, gdyż ustne opiniowanie tworzy sytuację stresującą, niekomfortową. Zaprezentowanie wad i zalet danej wypowiedzi byłoby wtedy wyłącznie formalnością, najpewniej zlekceważoną przez ucznia, który i tak myśli w tej chwili wyłącznie o tym, by nie być wystawionym na spojrzenia kolegów i koleżanek z klasy. Oczywiście, żywy komunikat jest ważny, ale ćwiczenie wypowiedzi ustnych nie musi się zaczynać od traumatycznych sytuacji, czyli od wypytywania na środku klasy, co wielu uczniom kojarzy się z upokorzeniem i spycha dbałość o spójność i bogactwo językowe na drugi plan.
Pierwsze lekcje łączące krótkie wypowiedzi z umiejętności samodzielnego poszukiwania informacji, zespalania celowo dobranych faktów i konstruowania dowodów można przeprowadzić przy pomocy bezpłatnej aplikacji Flipgrid.
